Padişah ve Spor

 Bu makalemizde sizlere Padişah ve Spor adlı makalemizle Osmanlı padişahlarının ne gibi spor faaliyetlerinde bulunduklarını açıklayacağız.

Padişah ve Spor sizin için ne kadar yanyana gelir bilmiyoruz ama emin olun ki padişahların kendi dönemlerinde yaptığı sporlarla kolları öyle güçlenmişti ki tek kol ile paşaları vezirleri kaldırıp indiriyorlar.

Padişahlar, Osman Gazi‘den başlayıp II. Abdülhamid’e kadar büyük ekseriyetle iyi sporcuydular. II. Osman ile kardeşi IV. Murad, bir kaç Spor dalında, imparatorluğun rakipsiz şampiyonuydular.

Naima, II. Osman’dan bahsediyor:

“Silah kullanmağa bir mertebeye ulaşmışlardı ki, onlar gibi silah kullanan görülmemişti. Menzil-i mezburda (İsakçı’da) bir tir-i dil-düz pertab eylediler ki (ok attılar ki), nehr-i Tuna’yı geçip andan öte hatve miktarı yerde karar eyledi. Ol mahalde bir sofa bina olunup mermer amud (direk) dikildi” (II, 192-3).

 Peçevi, IV. Murad’ı anlatırken şunları söyler:

Revan seferinde padişah, Kayseri’den Develikarahisar’a gidiyordu. Birden, görülmemiş bir süratle atına atladı. Öyle ki, nasıl ata atladığını kimse göremedi. Saniyede atın üzerindeydi. Uzaktan bir yaban koyunu görmüştü. Derhal hayvana mızrak fırlattı. Mızrak, hayvanı deldi ve toprağa girerek hayvanı yere çaktı.

Bir gün sarayda padişah, arkadaşı Musa Paşa’yı sağ eliyle kuşağından tutup kaldırdı. Has Oda’yı, sağ eliyle Paşa’yı kaldırarak dolaştı. Paşa’nın Katib Çelebi’ye anlattığına göre (Fezleke, 11, 220), padişah birden kesilir de mermer üzerine atar diye ödü patlıyordu. Fakat padişah, en küçük bir yorgunluk ve nefes kesintisi göstermeden, Paşa’yı kaldırdığı gibi tek elle yavaş yavaş zemine bıraktı. Çevredekiler hiç bir pehlivanın böyle bir şey yapamayacağında ittifak ettiler.

Böyle bir sürü hikayesi vardır IV. Murad’ın.

Bir mızrak ile, ard arda konan dokuz tane kalkanı bir atışla delmişti. Bir kılıç vuruşuyla merkebi ikiye biçmişti. Başka bir merkebi cirit mızrağı atarak delip geçmişti.

200 okka’lık gürzü kolayca kaldırıp sallıyabiliyor ve atabiliyordu. Seferlerde top gülleleri başının üzerinden geçip yere düştüğü zaman, hareketlerinde en küçük bir değişiklik yapmadan soğukkanlı bir şekilde işine devam etmişti. Kendisi de metrise girer, topla nişan alır ve düşmana atardı. Metrise gidip bizzat top atan ilk ve son padişahtır. (Peçevî, II, 442).

Okmeydanı’ndaki müsabakalarda 1070,5 gez mesafeye isabet kaydeden IV. Murad rekor kırmış ve okun düştüğü yere namına taş dikilmişti (Kani, Telhis-i Resailu’r-Rumat; Evliya Çelebi, I, 257).

Şah-ı Cihan’ın elçisinin Musul’da IV. Murat’a sunduğu hediyelerden bahsederken şunu anlatır:

Fil kulağından masnu’ bir siper (kalkan) ki, gergedan postu kaplanmışdı, tüfekte kılıçta delemez edasıyla getirilmişti. Padişah-ı kavi-dest hazretleri’ne çün her hususda müstazımat-ı umur la-şey olagelmiştir, izhar-ı pehlivanı için hışt taleb eyledi. Siperi meydana kodular. Zor-i bazu ile ana şöyle bir hışt (kısa mızrak) urdu ki, delüp öte canibden yalman gösterdi. Hindular’ın da’vaları lağv olduğundan, ziyade mübtehic olup emr eyledi, siperin içine beş yüz flori koyup elçiye götürdüler.

 IV. Mehmet’ den sonra padişahlar, az avlanmaya gayret ettiler. Zira avcılığın IV. Mehmet’ e neye mal olduğunu hatırlıyorlardı.

IV. Mehmet’ten sonra padişahın av teşkilatı, çok daha küçük ölçülere indirildi. XVII. asır başlarında Saray’ ın av teşkilatından 592 kişi vardı. Sonraları IV. Mehmet zamanında genişleyen bu teşkilat, 1687’den sonra çok daraldı.

Yavru av öldürmek, padişah dahil, bütün avcılar için yasak ve günahtı. Buna nezaret eden bir teşkilat vardı ve yavru avlayanları cezalandırırlardı. Sarayın avcı teşkilatı 4 bölüktü,

Bunlar;

Doğancı, şahinci, çakırcı ve atmacacı bölükleri (Uzunçarşılı, Saray Teşkilâtı, 421-3).

Size belgelerle derlediğimiz Padişah ve Spor makalemizi vakit ayırıp okuduğunuz için teşekkür ederiz…

Hakkında Recep Sakar

Ayrıca kontrol et

GAZİ OSMAN PAŞA

Adı geniş ölçüde ilk defa bu harekatta gösterdiği gayret ve fedakârlık sayesinde duyuldu. Bilhassa Serdârıekrem Ömer Paşa’nın takdirini kazandı, rütbesi miralaylığa (albay) yükseltildi ve kendisine üçüncü dereceden Mecidiye nişanı verildi.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir